Του Πλάτωνα Δενεζάκη
Όπως είναι ήδη γνωστό, για τους εορτασμούς της 28ης Οκτωβρίου έχει προγραμματιστεί η παρουσία αγήματος της Προεδρικής Φρουράς στο Σίδνεϊ και την Καμπέρα.
Η Μελβούρνη, μία από τις σημαντικότερες και ιστορικότερες κοιτίδες του Ελληνισμού εκτός Ελλάδας, μένει εκτός της συγκεκριμένης αποστολής, προκαλώντας αντιδράσεις στην παροικία.
Ωστόσο, το ουσιαστικό ζήτημα δεν είναι μια αριθμητική σύγκριση για το ποια πόλη «δικαιούται» τους Εύζωνες. Το πραγματικό ερώτημα είναι με ποιον τρόπο οργανώνονται και αποφασίζονται οι αποστολές της Προεδρικής Φρουράς στο εξωτερικό και με ποια κριτήρια.
Γιατί δεν μιλάμε για μια οποιαδήποτε αντιπροσωπεία. Μιλάμε για τους Εύζωνες, τους φρουρούς μιας ιστορίας, μιας παράδοσης και της εθνικής μας μνήμης.
Γι’ αυτό χρειάζεται ένα σαφές και ενιαίο θεσμικό πλαίσιο.
Ποιος αποφασίζει και με ποια κριτήρια;
Από τις απαντήσεις που έχουν δοθεί για την περίπτωση της Αυστραλίας, δημιουργείται η εντύπωση ότι η παρουσία των Ευζώνων συνδέεται σε σημαντικό βαθμό με την εξασφάλιση χρηματοδότησης από ομογενειακούς φορείς και χορηγούς.
Ένας φορέας προσκαλεί, εξασφαλίζει τους απαιτούμενους πόρους και, εφόσον αυτό καταστεί δυνατό, πραγματοποιείται η αποστολή.
Αν αυτό είναι το μοντέλο που ακολουθείται, θεωρώ ότι χρειάζεται επανεξέταση.
Οι Εύζωνες δεν είναι εμπορική ή ψυχαγωγική παραγωγή, ούτε καλλιτεχνική περιοδεία που οργανώνεται ανάλογα με το ποιος μπορεί να καλύψει το κόστος.
Είναι η Προεδρική Φρουρά της Ελλάδας.
Η παρουσία της στο εξωτερικό, ιδιαίτερα στις μεγάλες ελληνικές παροικίες, έχει εθνικό και συμβολικό χαρακτήρα. Οι Εύζωνες δεν ανήκουν σε έναν σύλλογο, έναν χορηγό ή μια πόλη. Εκπροσωπούν την Ελλάδα.
Καιρός να μπει μια τάξη
Χρειάζεται, λοιπόν, ένα θεσμοθετημένο πλαίσιο, με σαφή και αντικειμενικά κριτήρια και με ουσιαστικό συντονισμό από τις αρμόδιες ελληνικές αρχές, σε συνεργασία με τις Πρεσβείες και τα Γενικά Προξενεία.
Η παρουσία των Ευζώνων στην ομογένεια πρέπει να σχεδιάζεται με τρόπο που να τιμά τόσο τους ίδιους όσο και την Ελλάδα που εκπροσωπούν.
Τι απάντησαν η Πρεσβεία και το γραφείο του Υφυπουργού;
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Νέου Κόσμου, συμπάροικος απηύθυνε γραπτή διαμαρτυρία προς την Ελληνική Πρεσβεία στην Καμπέρα και το γραφείο του Υφυπουργού Εξωτερικών κ. Λοβέρδου σχετικά με την εξαίρεση της Μελβούρνης.
Σύμφωνα με την απάντηση της Πρεσβείας, η επίσκεψη της Προεδρικής Φρουράς στην Καμπέρα και το Σίδνεϊ κατέστη δυνατή έπειτα από πρόσκληση και εξασφάλιση της απαραίτητης χρηματοδότησης από χορηγούς στις δύο πόλεις, λόγω του υψηλού κόστους της διοργάνωσης. Παράλληλα, αναφέρεται ότι από τη Μελβούρνη δεν υπήρξε ανάλογη ενέργεια.
Από το Διπλωματικό Γραφείο του Υφυπουργού, σύμφωνα πάντα με το ίδιο δημοσίευμα, αναφέρθηκε ότι στη Μελβούρνη δεν κατέστη δυνατό να συγκεντρωθούν οι απαραίτητοι οικονομικοί πόροι από χορηγούς για την παρουσία των Ευζώνων.
Αυτές είναι οι απαντήσεις.
Ωστόσο, η διατύπωση της δεύτερης απάντησης μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση ότι το Γενικό Προξενείο της Μελβούρνης είχε ως αποστολή να εξασφαλίσει χορηγούς. Από όσα προκύπτουν, φαίνεται περισσότερο ότι ζητήθηκε από την Προξενική Αρχή ενημέρωση για το ζήτημα.
Εδώ χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή στη διατύπωση των επίσημων απαντήσεων, ώστε να μην δημιουργούνται λανθασμένες εντυπώσεις και να μην εκτίθενται άδικα άνθρωποι και υπηρεσίες.
Και μια παρένθεση για το Γενικό Προξενείο της Μελβούρνης: η Γενική Πρόξενος και το περιορισμένο προσωπικό καταβάλλουν σημαντικές προσπάθειες για να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους, μέσα σε δύσκολες συνθήκες και με δεδομένο το μέγεθος της ελληνικής παροικίας.
Για να είμαστε, επίσης, ακριβοδίκαιοι, ο Υφυπουργός Εξωτερικών, με βάση το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, δεν είναι εκείνος που εγκρίνει στρατιωτικά την αποστολή της Προεδρικής Φρουράς. Ο ρόλος του είναι κυρίως συντονιστικός και διαμεσολαβητικός μέσω των διπλωματικών και προξενικών αρχών.
Και ακριβώς εδώ βρίσκεται η ανάγκη για μια συνολική θεσμική λύση.
Το ζήτημα των χορηγιών και η παρουσία των Ευζώνων στην ομογένεια ήταν στο επίκεντρο της σχετικής ραδιοφωνικής ανταπόκρισης στο MEGA News.
Το ζήτημα της χορηγίας
Είναι λογικό να υπάρχει οικονομική συμμετοχή και υποστήριξη από την ομογένεια;
Ασφαλώς. Οι ομογενειακοί φορείς και οι χορηγοί έχουν διαχρονικά στηρίξει σημαντικές εθνικές και πολιτιστικές δράσεις και μπορούν να συνεχίσουν να το κάνουν.
Άλλο όμως η οικονομική υποστήριξη μιας αποστολής και άλλο να δημιουργείται η εντύπωση ότι η οικονομική δυνατότητα ενός φορέα καθορίζει αν και πού θα εμφανιστούν οι Εύζωνες.
Αυτό είναι που πρέπει να ξεκαθαριστεί θεσμικά.
Και κάτι ακόμη: ο τρόπος παρουσίας των Ευζώνων
Υπάρχει και ένα δεύτερο ζήτημα: ο τρόπος με τον οποίο εμφανίζονται οι Εύζωνες σε ορισμένες ομογενειακές εκδηλώσεις.
Φυσικά και θέλουμε να τους βλέπουμε. Θέλουμε να τους καμαρώνουμε στις παρελάσεις και στις εθνικές εκδηλώσεις. Η παρουσία τους ενισχύει την υπερηφάνεια και τη σύνδεση της ομογένειας με την Ελλάδα.
Ακριβώς όμως επειδή τους σεβόμαστε, χρειάζεται και ένα σαφές πρωτόκολλο.
Η επίσημη στολή και η παρουσία των Ευζώνων δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως διακοσμητικό στοιχείο μιας δεξίωσης ή ενός κοινωνικού γεγονότος, ακόμη και σε χώρους που δεν συνάδουν με τον ιδιαίτερο συμβολισμό τους, όπως έχει συμβεί στο παρελθόν.
Οι Εύζωνες δεν είναι μοντέλα για πασαρέλα, ούτε μέρος ενός πάρτι.
Η στολή τους, η παρουσία τους και ο ρόλος τους απαιτούν σεβασμό.
Ίσως, λοιπόν, η συζήτηση που άνοιξε με αφορμή την απουσία της Μελβούρνης από τη συγκεκριμένη αποστολή να είναι η ευκαιρία για να μπει επιτέλους ένα σαφές και ενιαίο πλαίσιο.
Γιατί, όπως εύστοχα έχει γράψει συνάδελφος στην εφημερίδα Έθνος, «Εύζωνες προς ενοικίαση».
**Και αυτό πρέπει να αλλάξει.
Γιατί οι Εύζωνες είναι η Προεδρική Φρουρά της Ελλάδας.**